سيد علي اكبر قرشي
133
مفردات نهج البلاغه ( فارسى )
انظر الى فاسقهم و قد صحب المنكر فالفه و بسى ء به و وافقه » 144 ، 201 ، گويا به فاسقشان مى نگرم كه با كارهاى منكر انس گرفته و موافقت كرده است ، بقيهّ كلام در « فسق » خواهد آمد . بسر : بسر بن ارطاة . جلّاد معروف بنى اميهّ ، لعنه الله از دشمنان سر سخت امام عليه السلام و از فرماندهان معاويه است ، نام نحسش فقط يك بار در « نهج » آمده است . معاويه وى را با لشكريانى به « يمن » فرستاد و گفت : هر كس را كه در طاعت على ( عليه السلام ) يافتى بكش آن جنايتكار بى رحم جمع كثيرى را كشت ، از جمله دو پسر خردسال عبيد الله بن عباس را كه از جانب امام عليه السلام حاكم يمن بود آنگاه كه عبيد الله با سعيد بن نمران از « يمن » گريخت و به كوفه آمد و جريان را به حضرت گزارش كرد ، امام صلوات الله عليه پس از اطلاع از جريان ، بر مردم خطبه خواند و چنين فرمود : « . . . أنبئت بسرا قد أطّلع اليمن و انّى و الله لاظنّ انّ هولاء القوم سيدالون منكم باجتماعهم على باطلهم و تفّرقكم عن حقكّم و بمعصيتكم امامكم فى الحقّ و طاعتهم امامهم فى الباطل » خ 25 ، 67 . يعنى به من خبر دادند كه بسر بن ارطاة به « يمن » تاخته و شبيخون زده است به خدا قسم من گمان آن دارم كه پيروان معاويه به زودى بر شما غلبه كرده و دولت به نفع آنها خواهد بود زيرا كه آنها بر باطلشان اجتماع دارند ، و شما در حقّ خود متفرّق هستيد و به علت آنكه شما در طريق حق بامامتان نافرمانى كرده و آنها در باطل از امامشان اطاعت مى كنند . ناگفته نماند : جنايات بسر بن ارطاة و عداوت او نسبت به على عليه السلام خارج از حدّ است تا جائى كه امام عليه السلام در حق او به درگاه خدا عرضه داشت « اللهم انّ بسرا باع دينه بالدنيا و انتهك محارمك و كانت طاعة مخلوق فاجر آثر عنده ممّا عندك ، اللّهم فلا تمته حتى تسلبه عقله و لا توجب له رحمتك و لا ساعة من نهار اللهم العن بسرا و عمروا و معاوية و ليحلّ عليهم غضبك . . . » در نتيجه بسر بعد از مدّت كمى ديوانه شد ، فرياد مى كشيد : شمشير بدهيد تا